هزینه حمل دریایی برای تمام بارها یکسان نیست و نمی توان بدون داشتن اطلاعات محموله، عدد ثابتی برای آن اعلام کرد. کرایه کشتی، نوع کانتینر، بندر مبدا و مقصد، وزن و حجم بار، بیمه و خدمات بندری، همگی روی هزینه حمل دریایی تاثیر می گذارند. اگر این هزینه را با نگاه تجاری مرکز بیزینس کوچینگ تجارت بین الملل بررسی کنید و با روش های مختلف حمل و نقل بین المللی برای صادرات آشنا باشید، هزینه حمل دریایی دیگر یک عدد غیرمنتظره در پایان معامله نخواهد بود و می توانید نرخ حمل دریایی را پیش از اعلام قیمت به مشتری تخمین بزنید.
محاسبه آنلاین هزینه حمل دریایی زمانی به عدد قابل اعتمادی می رسد که تمام هزینه های مسیر، نه فقط کرایه پایه کشتی، در آن در نظر گرفته شوند. انتخاب درست اینکوترمز مشخص می کند پرداخت کدام هزینه بر عهده خریدار و کدام هزینه بر عهده فروشنده است. از طرف دیگر، آشنایی با استراتژی قیمت گذاری صادراتی کمک می کند هزینه حمل دریایی و نرخ حمل دریایی را درست وارد قیمت نهایی محصول کنید و حاشیه سود خود را از دست ندهید.
نحوه محاسبه هزینه حمل دریایی؛ چه هزینه هایی باید در نظر گرفته شوند؟
برای یادگیری نحوه محاسبه هزینه حمل دریایی ابتدا باید محدوده خدمات شرکت حمل مشخص شود. بعضی قیمت ها فقط برای حمل از بندر مبدا تا بندر مقصد اعلام می شوند، در حالی که بعضی شرکت ها هزینه حمل از انبار فروشنده تا انبار خریدار را محاسبه می کنند.
به طور کلی، هزینه نهایی حمل از مجموع بخش های زیر به دست می آید:
هزینه کل حمل = پیش حمل + هزینه های مبدا + کرایه دریایی + هزینه های جانبی خط + بیمه + هزینه های مقصد + حمل داخلی
هر بخش از این فرمول می تواند چند ردیف هزینه جداگانه داشته باشد:
| بخش هزینه | چه مواردی را شامل می شود؟ |
| پیش حمل | دریافت کالا از کارخانه یا انبار و انتقال آن به بندر |
| هزینه های مبدا | بارگیری، انبار، خدمات ترمینال، اسناد و تشریفات صادراتی |
| کرایه دریایی | هزینه انتقال بار یا کانتینر میان دو بندر |
| هزینه های جانبی | سوخت، فصل اوج، ازدحام بندر و عوارض احتمالی مسیر |
| بیمه | هزینه پوشش خطرات متناسب با نوع و ارزش کالا |
| هزینه های مقصد | تخلیه، ترخیصیه، انبارداری و خدمات بندری |
| حمل داخلی | انتقال بار از بندر مقصد تا انبار خریدار |
حقوق ورودی، مالیات و عوارض گمرکی معمولا در کرایه کشتی قرار ندارند. با این حال، اگر قصد دارید قیمت تمام شده محصول را به دست آورید، باید این موارد را نیز جداگانه به هزینه خرید و حمل اضافه کنید.
محاسبه هزینه حمل کانتینر کامل FCL
در روش FCL یک کانتینر کامل در اختیار یک صاحب کالا قرار می گیرد. حتی اگر کانتینر کاملا پر نشده باشد، کرایه آن معمولا بر اساس تعداد و نوع کانتینر محاسبه می شود.
فرمول کلی این روش به شکل زیر است:
هزینه FCL = کرایه پایه کانتینر + هزینه های مبدا + هزینه های خط و اسناد + بیمه + هزینه های مقصد
برای انتخاب میان کانتینر ۲۰ فوت، ۴۰ فوت و ۴۰ فوت High Cube فقط قیمت اعلام شده را مقایسه نکنید. ظرفیت مفید کانتینر، وزن مجاز بار، هزینه حمل زمینی و فضای موردنیاز کالا نیز باید بررسی شوند. ممکن است یک کانتینر بزرگ تر در ظاهر گران تر باشد، اما هزینه حمل هر واحد محصول را کاهش دهد.
محاسبه هزینه حمل خرده بار LCL
اگر حجم بار شما برای پر کردن یک کانتینر کافی نباشد، می توانید از روش LCL استفاده کنید. در این حالت بار شما همراه محموله های دیگر در یک کانتینر قرار می گیرد و هزینه بر اساس وزن یا حجم قابل محاسبه تعیین می شود.
در حمل خرده بار معمولا از واحد W/M استفاده می شود. بین حجم بار بر حسب مترمکعب و وزن ناخالص بر حسب تن، هرکدام که بیشتر باشد مبنای محاسبه قرار می گیرد.
واحد قابل محاسبه = عدد بزرگ تر میان حجم به مترمکعب و وزن به تن
فرض کنید محموله شما ۳.۲ مترمکعب حجم و ۱.۸ تن وزن دارد. در این حالت عدد ۳.۲ مبنای محاسبه خواهد بود. اگر نرخ فرضی هر واحد ۹۵ دلار باشد، کرایه پایه برابر با ۳۰۴ دلار می شود. هزینه تجمیع بار، انبار CFS، اسناد، بیمه و خدمات بندر مقصد نیز جداگانه به این مبلغ اضافه می شوند.
اعداد این مثال فقط برای توضیح روش محاسبه هستند و نباید به عنوان نرخ روز حمل استفاده شوند.
استعلام نرخ حمل دریایی به چه اطلاعاتی نیاز دارد؟
برای استعلام نرخ حمل دریایی باید اطلاعات دقیق بار را در اختیار شرکت حمل یا فورواردر قرار دهید. اگر فقط نام کالا و کشور مقصد را اعلام کنید، قیمتی که دریافت می کنید احتمالا یک بازه تقریبی خواهد بود و ممکن است پس از بررسی جزئیات تغییر کند.
پیش از درخواست قیمت، بهتر است اطلاعات زیر را آماده داشته باشید:
- بندر یا شهر دقیق مبدا
- بندر و مقصد نهایی بار
- نام و نوع کالا
- کد تعرفه یا HS Code
- وزن خالص و ناخالص
- حجم کل بار
- تعداد و ابعاد بسته ها
- نوع بسته بندی
- روش حمل FCL، LCL، فله یا لنج
- نوع و تعداد کانتینر
- اینکوترمز قرارداد
- تاریخ آماده شدن کالا
- نیاز به بیمه یا خدمات ترخیص
- شرایط خاص نگهداری یا حمل کالا
اطلاعاتی که برای استعلام ارائه می کنید باید با پکینگ لیست، اینویس و سایر اسناد حمل بین الملل هماهنگ باشد. اختلاف میان وزن، تعداد بسته ها یا مشخصات کالا می تواند باعث تغییر قیمت یا ایجاد مشکل هنگام بارگیری و ترخیص شود.
استعلام آنلاین هزینه حمل دریایی؛ عدد نمایش داده شده چقدر اعتبار دارد؟
استعلام آنلاین هزینه حمل دریایی برای تخمین بودجه و مقایسه چند مسیر مختلف مفید است، اما نباید هر عددی را که یک سامانه نمایش می دهد قیمت قطعی در نظر گرفت. نرخ کشتی، ظرفیت خطوط، هزینه سوخت، شرایط بندر و میزان تقاضا ممکن است در مدت کوتاهی تغییر کنند.
یک استعلام معتبر باید مشخص کند قیمت تا چه تاریخی اعتبار دارد، بار از کدام بندر حرکت می کند، سرویس مستقیم است یا ترانشیپ دارد و چه هزینه هایی در مبلغ نهایی محاسبه نشده اند.
اگر سامانه فقط یک رقم کلی نمایش می دهد و درباره هزینه های مبدا، مقصد، بیمه و اسناد توضیحی ارائه نمی کند، آن عدد برای عقد قرارداد صادراتی کافی نیست. در چنین شرایطی باید پیش از قطعی کردن معامله، پیش فاکتور کامل و مکتوب دریافت کنید.
نرخ حمل دریایی بین المللی تحت تاثیر چه عواملی قرار دارد؟
نرخ حمل دریایی بین المللی حتی برای یک مسیر مشخص نیز همیشه ثابت نمی ماند. تعداد سرویس های موجود، میزان تقاضا، وضعیت بنادر، نوع کالا و زمان ارسال می توانند قیمت را افزایش یا کاهش دهند.
کوتاه تر بودن یک مسیر نیز لزوما به معنی ارزان تر بودن آن نیست. گاهی یک مسیر طولانی به دلیل تعداد بیشتر کشتی، رقابت خطوط و توازن بهتر کانتینرها، قیمت مناسب تری دارد.
| عامل موثر | تاثیری که بر نرخ می گذارد |
| بندر مبدا و مقصد | مسیر مستقیم معمولا زمان و هزینه کمتری دارد |
| فصل حمل | در دوره های شلوغ احتمال افزایش نرخ وجود دارد |
| نوع کالا | حمل بار خطرناک، حساس یا فاسدشدنی گران تر است |
| نوع کانتینر | کانتینر یخچالی و ویژه هزینه بیشتری دارد |
| وزن و حجم | روش حمل و نوع کانتینر مناسب را مشخص می کند |
| اینکوترمز | مسئول پرداخت هر بخش از هزینه را تعیین می کند |
| ترانشیپ | تعویض کشتی ممکن است هزینه و زمان را افزایش دهد |
| زمان آزاد کانتینر | Free Time کم، ریسک دموراژ و دیتنشن را بالا می برد |
هزینه حمل دریایی کانتینر و کرایه حمل دریایی کانتینر
هزینه حمل دریایی کانتینر فقط کرایه ای نیست که خط کشتیرانی برای حرکت میان دو بندر دریافت می کند. ممکن است بعضی از خدمات بندری، هزینه صدور اسناد، بیمه یا تحویل کانتینر در مبلغ اولیه وجود نداشته باشند.
پیش از پذیرفتن کرایه حمل دریایی کانتینر باید از شرکت حمل بخواهید مشخص کند چه خدماتی در قیمت اعلام شده قرار دارند.
موارد مهمی که باید بررسی شوند عبارتند از:
- کرایه پایه کانتینر
- THC مبدا و مقصد
- هزینه صدور بارنامه
- هزینه اسناد
- پلمب کانتینر
- هزینه سوخت و عوارض جانبی
- بیمه محموله
- هزینه تحویل و بازگرداندن کانتینر
- تعداد روزهای Free Time
- حمل زمینی تا بندر یا انبار مقصد
دو شرکت ممکن است برای یک مسیر قیمت های متفاوتی اعلام کنند، اما نرخ ارزان تر لزوما انتخاب بهتری نیست. ممکن است بخشی از هزینه ها از پیش فاکتور اول حذف شده باشد و پس از رسیدن بار به مقصد مطالبه شود.
هزینه تخلیه و بارگیری کانتینر شامل چیست؟
هزینه تخلیه و بارگیری کانتینر به محل انجام عملیات، تجهیزات لازم، وزن محموله و نوع بسته بندی بستگی دارد. بارگیری در انبار فروشنده، جابه جایی در ترمینال و تخلیه در مقصد سه عملیات متفاوت هستند و ممکن است هرکدام هزینه جداگانه داشته باشند.
در پیش فاکتور بررسی کنید هزینه های Stuffing، Unstuffing، جرثقیل، انبار، THC و جابه جایی ترمینالی چند بار محاسبه نشده باشند. آشنایی با قوانین و مقررات گمرک ایران نیز کمک می کند کالا به دلیل نقص مدارک یا رعایت نکردن تشریفات قانونی در بندر متوقف نشود.
هزینه حمل کانتینر از دبی به ایران چگونه مشخص می شود؟
هزینه حمل کانتینر از دبی به ایران به محل قرار گرفتن کالا، بندر خروجی، بندر مقصد، نوع کانتینر، زمان ارسال و خدمات موردنیاز بستگی دارد. به همین دلیل نمی توان برای تمام بارهای خروجی از جبل علی، شارجه یا سایر نقاط امارات یک قیمت ثابت اعلام کرد.
برای محاسبه واقعی این مسیر باید مجموعه هزینه های زیر را در نظر بگیرید:
- دریافت کالا از فروشنده یا انبار در امارات
- حمل داخلی تا بندر
- تشریفات صادراتی
- هزینه های محلی بندر مبدا
- بارگیری روی کشتی
- کرایه دریایی تا بندر ایران
- صدور بارنامه و سایر اسناد
- تخلیه و دریافت ترخیصیه
- هزینه های بندری در ایران
- انبارداری، ترخیص و حمل تا مقصد نهایی
اینکوترمز قرارداد نقش مهمی در تعیین مسئول پرداخت دارد. اگر کالا را به صورت FOB خریداری کرده باشید، فروشنده بخشی از هزینه های مبدا را پرداخت می کند. در خرید EXW، انتقال کالا از محل فروشنده و انجام تشریفات صادراتی نیز معمولا بر عهده خریدار قرار می گیرد.
قیمت حمل بار با لنج چگونه محاسبه می شود؟
قیمت حمل بار با لنج معمولا برای مسیرهای کوتاه منطقه ای و بنادر خلیج فارس بررسی می شود. وزن، حجم، نوع کالا، بندر مبدا و مقصد، شیوه بسته بندی و هزینه تخلیه و بارگیری از عوامل اصلی تعیین قیمت هستند.
برای مقایسه حمل با لنج و حمل کانتینری نباید فقط به کرایه اولیه توجه کنید. وضعیت بیمه، احتمال آسیب، امنیت بسته بندی، زمان حرکت، شرایط تخلیه و محدودیت های قانونی نیز اهمیت دارند.
گاهی حمل با لنج در ظاهر ارزان تر است، اما اگر کالا به بسته بندی ویژه نیاز داشته باشد یا امکان بیمه مناسب وجود نداشته باشد، ریسک خسارت از مبلغ صرفه جویی شده بیشتر خواهد شد. این روش زمانی انتخاب مناسبی است که با نوع کالا، قرارداد و الزامات قانونی مسیر هماهنگ باشد.
استعلام قیمت حمل و نقل دریایی را چطور مقایسه کنیم؟
دریافت چند قیمت مختلف به تنهایی کافی نیست. برای مقایسه درست استعلام قیمت حمل و نقل دریایی باید مطمئن شوید تمام شرکت ها قیمت یک نوع سرویس را اعلام کرده اند.
برای مثال، نرخ Port to Port فقط حمل میان دو بندر را پوشش می دهد، در حالی که نرخ Door to Door می تواند حمل داخلی، خدمات بندری و تحویل در محل خریدار را نیز شامل شود.
| موضوع مقایسه | سوالی که باید بپرسید |
| محدوده حمل | بار دقیقا از کجا تحویل گرفته و کجا تحویل داده می شود؟ |
| هزینه های محلی | هزینه های مبدا و مقصد در قیمت وجود دارند؟ |
| اعتبار قیمت | نرخ تا چه تاریخی معتبر است؟ |
| زمان حمل | کشتی مستقیم است یا بار در مسیر جابه جا می شود؟ |
| Free Time | چند روز زمان آزاد کانتینر در اختیار دارید؟ |
| بیمه | بیمه در قیمت محاسبه شده یا جداگانه است؟ |
| هزینه های احتمالی | دموراژ، دیتنشن و انبارداری چگونه محاسبه می شوند؟ |
اگر یک پیشنهاد بسیار ارزان تر از سایر نرخ هاست، قبل از انتخاب آن علت اختلاف را بررسی کنید. ممکن است هزینه های مقصد، اسناد یا خدمات بندری در قیمت اولیه وارد نشده باشند.
هزینه های پنهان حمل دریایی را فراموش نکنید
اختلاف میان برآورد اولیه و فاکتور نهایی معمولا از هزینه هایی ایجاد می شود که در کرایه پایه کشتی قرار ندارند. به همین دلیل بهتر است پیش از تایید رزرو، فهرست هزینه های شامل شده و هزینه های خارج از قرارداد را به صورت مکتوب دریافت کنید.
هزینه های احتمالی حمل دریایی می توانند شامل موارد زیر باشند:
- دموراژ به دلیل تاخیر در ترخیص کانتینر
- دیتنشن به دلیل تاخیر در بازگرداندن کانتینر
- انبارداری در بندر یا انبار CFS
- بازرسی، اسکن یا نمونه برداری
- اصلاح یا سوئیچ بارنامه
- کراس استاف یا ترانشیپ
- هزینه حمل بار خطرناک
- هزینه استفاده از کانتینر ویژه
- افزایش هزینه سوخت
- عوارض ازدحام بندر
- حمل داخلی پیش بینی نشده
چگونه هزینه حمل دریایی را در صادرات کاهش دهیم؟
کاهش هزینه حمل فقط به پیدا کردن ارزان ترین شرکت کشتیرانی محدود نمی شود. انتخاب محصول، بازار مقصد، زمان ارسال، حجم سفارش، شیوه بسته بندی و شرایط قرارداد همگی روی هزینه نهایی اثر دارند.
برای مدیریت بهتر هزینه حمل می توانید اقدامات زیر را انجام دهید:
- پیش از اعلام قیمت به مشتری حداقل دو استعلام هم سطح دریافت کنید.
- حجم بسته بندی را بدون کاهش ایمنی کالا بهینه کنید.
- برای بارهای متوسط، هزینه LCL و FCL را با یکدیگر مقایسه کنید.
- آماده شدن کالا را با برنامه حرکت کشتی هماهنگ کنید.
- پیش از رزرو درباره Free Time مذاکره کنید.
- مسئولیت پرداخت هزینه ها را در قرارداد مشخص کنید.
- برای تغییر نرخ ارز و کرایه حمل، حاشیه ریسک منطقی در نظر بگیرید.
- هزینه حمل داخلی مبدا و مقصد را از محاسبات حذف نکنید.
محاسبه کرایه تنها یکی از بخش های تصمیم گیری صادراتی است. مطالب تخصصی بخش آموزش صادرات نشان می دهند که سود یک معامله به انتخاب بازار، محصول، بسته بندی، قرارداد، دریافت وجه، گمرک و حمل وابسته است. ضعف در هرکدام از این مراحل می تواند سود به دست آمده در بخش دیگر را از بین ببرد.
دانستن نرخ حمل برای شروع صادرات کافی نیست
ممکن است نرخ مناسبی برای حمل پیدا کنید، اما انتخاب بازار اشتباه، اینکوترمز نامناسب یا قیمت گذاری ناقص باعث زیان معامله شود. یک تاجر باید بتواند پیش فاکتور حمل را تحلیل کند، هزینه تمام شده محصول را به دست آورد و مسئولیت های خود و خریدار را به شکل روشن در قرارداد بنویسد.
در کوچینگ تجارت بین الملل جعفری بیزینس آموزش فقط به ارائه چند فایل و اطلاعات تئوری محدود نمی شود. انتخاب محصول و بازار، طراحی نقشه راه، بازاریابی، دریافت وجه، تنظیم اسناد، حمل، ترخیص و اجرای معامله به صورت یک مسیر به هم پیوسته بررسی می شوند.
مرکز بیزینس کوچینگ تجارت بین الملل در سال ۱۳۹۹ و بر پایه ۱۵ سال تجربه دکتر امیرحسین جعفری راه اندازی شده است. سابقه سفر و تجارت با ۲۳ کشور و ورود بیش از ۴۰۰۰ نفر به مسیر تجارت باعث شده مرکز کوچینگ تجارت بین الملل جعفری بیزینس فقط یک مجموعه آموزشی نباشد، بلکه به مرجعی برای آموزش، مشاوره و همراهی عملی در صادرات و واردات تبدیل شود.
این همراهی برای افرادی اهمیت دارد که نمی خواهند سرمایه و زمان خود را با آزمون و خطا از دست بدهند. هدف از مشاوره این نیست که فقط یک کالا یا کشور به شما پیشنهاد شود؛ بلکه باید مشخص شود انتخاب شما از نظر بازار، قوانین، هزینه حمل، حاشیه سود و امکان اجرا منطقی است یا خیر.
اگر نرخ حمل دریافت کرده اید اما هنوز نمی دانید معامله پس از محاسبه تمام هزینه ها سودآور است یا نه، از طریق صفحه تماس با مشاوران ما شرایط محصول، بازار و مسیر موردنظر خود را مطرح کنید. بررسی درست قبل از شروع معامله، هزینه بسیار کمتری نسبت به اصلاح یک تصمیم اشتباه بعد از ارسال کالا دارد.
سوالات متداول درباره هزینه حمل دریایی
1. آیا محاسبه آنلاین هزینه حمل دریایی دقیق است؟
این محاسبه برای تخمین بودجه و مقایسه مسیرها مناسب است، اما تا زمانی که نوع بار، تاریخ حرکت، بندر، نوع سرویس و هزینه های مبدا و مقصد تایید نشوند، نمی توان آن را قیمت قطعی دانست.
2. برای استعلام نرخ حمل دریایی چه اطلاعاتی لازم است؟
وزن، حجم، تعداد بسته ها، نوع کالا، بندر مبدا، مقصد، اینکوترمز و تاریخ آماده شدن بار مهم ترین اطلاعات اولیه هستند. برای رزرو نهایی باید مدارک تجاری و گمرکی نیز تکمیل شوند.
3. حمل FCL ارزان تر است یا LCL؟
برای بارهای کوچک، LCL معمولا هزینه اولیه کمتری دارد. با افزایش حجم محموله، هزینه های تجمیع، انبار CFS و خدمات جانبی بیشتر می شوند و ممکن است استفاده از کانتینر کامل از نظر هزینه هر واحد کالا مناسب تر باشد.
4. آیا کرایه دریایی شامل تخلیه، بیمه و گمرک است؟
همیشه این طور نیست. بعضی نرخ ها فقط حمل میان دو بندر را شامل می شوند. باید پیش از رزرو مشخص کنید هزینه های بندری، بیمه، ترخیص، انبارداری و حمل داخلی در قیمت وجود دارند یا جداگانه محاسبه می شوند.
5. نرخ حمل دریایی تا چه زمانی اعتبار دارد؟
مدت اعتبار به مسیر، شرکت حمل و شرایط بازار بستگی دارد. تاریخ اعتبار باید در پیشنهاد قیمت نوشته شود. اگر رزرو بعد از آن تاریخ انجام شود، شرکت حمل می تواند نرخ جدیدی اعلام کند.
